کلسی ویروس گربه یا کالیسی‌ویروس (FCV) یکی از عوامل شایع بیماری تنفسی و زخم دهان گربه‌هاست. عطسه، ترشح بینی، آب‌ریزش دهان و کم‌شدن اشتها می‌توانند دیده شوند؛ اما این علائم به‌تنهایی تشخیص قطعی نیستند. هدف این راهنما کمک به تشخیص زمان مراجعه و جلوگیری از انتقال به گربه‌های دیگر است.
چه علائمی نیاز به اقدام سریع دارند؟
تنفس سخت یا با دهان باز، ضعف شدید و ناتوانی در خوردن یا نوشیدن نیازمند ارزیابی فوری‌اند. بچه‌گربه بی‌حال را برای مشاهده روند بیماری چند روز در خانه نگه ندارید. ورم صورت یا اندام‌ها و زردشدن مخاط نیز نگران‌کننده‌اند. اگر مرکز موردنظر در دسترس نیست، به نزدیک‌ترین مرکز دامپزشکی در دسترس مراجعه کنید.
علائم کلسی ویروس چیست؟
زخم دردناک زبان یا دهان، عطسه، گرفتگی بینی، ترشح چشم و بینی و تب از نشانه‌های احتمالی‌اند. بعضی گربه‌ها می‌لنگند. درد دهان و کاهش حس بویایی می‌توانند غذا خوردن را دشوار کنند. شکل شدید و منتشر بیماری نادر است؛ نباید آمار مرگ‌ومیر آن را به همه گربه‌های مبتلا تعمیم داد.
آیا هر زخم دهان یا سرماخوردگی گربه کلسی است؟
خیر. هرپس‌ویروس و عوامل دیگر نیز بیماری تنفسی ایجاد می‌کنند و زخم دهان علت‌های متفاوت دارد. پنلوکوپنی گربه هم بیماری جداگانه‌ای است. معاینه و در موارد منتخب نمونه‌گیری یا PCR کمک‌کننده‌اند؛ مثبت بودن آزمایش بدون توجه به علائم، علت بیماری را قطعی نمی‌کند، چون گربه ظاهراً سالم هم ممکن است حامل باشد.
کلسی ویروس چگونه منتقل می‌شود؟
تماس با ترشحات گربه آلوده، وسایل مشترک و دست آلوده می‌تواند ویروس را منتقل کند. پس از بهبود ظاهری هم دفع ویروس ممکن است ادامه داشته باشد. ظرف، خاک و وسایل گربه بیمار را جدا کنید و زمان پایان جداسازی را با دامپزشک تعیین کنید. این ویروس عامل بیماری انسان نیست، ولی دست انسان می‌تواند آلودگی را میان گربه‌ها جابه‌جا کند.
درمان کلسی ویروس چگونه است؟
درمان بر حفظ آب بدن، کنترل درد و تأمین تغذیه متمرکز است. برای عفونت باکتریایی ثانویه ممکن است آنتی‌بیوتیک لازم شود؛ آنتی‌بیوتیک خود ویروس را از بین نمی‌برد. موارد شدید به بستری و گاهی حمایت تغذیه‌ای نیاز دارند. انتخاب دارو و روش تغذیه به معاینه وابسته است و درمان تضمینی واحدی برای همه بیماران وجود ندارد.
در خانه چه کمکی می‌توان کرد؟
اگر دامپزشک مراقبت خانگی را مناسب بداند، محیط آرام و غذای نرم و کمی گرم‌شده می‌تواند کمک کند. ترشحات اطراف صورت را به‌آرامی پاک کنید و مقدار خوردن و نوشیدن را ثبت کنید. به حیوان دچار مشکل تنفسی یا بلع، غذا را به‌زور نخورانید. داروی انسانی و دهان‌شویه را خودسرانه استفاده نکنید.
واکسیناسیون و ضدعفونی
واکسن خطر بیماری شدید را کاهش می‌دهد، اما مانع قطعی همه عفونت‌ها یا دفع ویروس نیست. برنامه واکسن بر اساس سن، سابقه و شرایط زندگی تعیین می‌شود. برای پاکسازی، ابتدا آلودگی سطح را بردارید و سپس محصول دارای اثربخشی علیه FCV را طبق برچسب استفاده کنید. همه ضدعفونی‌کننده‌ها مؤثر نیستند؛ شوینده‌ها را با هم مخلوط نکنید و روی بدن حیوان نریزید.
هزینه و زمان بهبودی
شدت علائم، نیاز به آزمایش، تغذیه حمایتی و مدت بستری بر هزینه اثر می‌گذارند. بهبودی ممکن است روزها تا هفته‌ها طول بکشد و مشکل دهان در بعضی گربه‌ها ادامه پیدا کند. برآورد هزینه و پیش‌آگهی باید پس از معاینه ارائه شود؛ نتیجه یک بیمار، تضمین نتیجه بیمار دیگر نیست.
تماس پیش از مراجعه در رشت و گیلان
سن گربه، زمان شروع علائم، آخرین وعده غذا و سابقه واکسن را آماده کنید. برای هماهنگی و اطلاع از امکان پذیرش با سزار: ۰۹۰۲۰۲۹۵۳۴۳ تماس بگیرید و پیش از ورود، احتمال بیماری واگیر را بگویید. راه‌های تماس و راهنمای بیماری‌های گربه نیز در دسترس‌اند.
منابع
این مطلب آموزش عمومی است، نه تشخیص یا نسخه اختصاصی. منابع: دانشگاه کرنل؛ کلسی ویروس، کرنل؛ عفونت‌های تنفسی و راهنمای ABCD.
